Cổ phiếu ESOP là gì? Thông tin nhà đầu tư cần biết về ESOP

esop la gi

Thị trường chứng khoán luôn được biết là một kênh đầu tư hấp dẫn với nhiều danh mục. Trong đó, cổ phiếu có tính thanh khoản rất cao, mang về khoản lợi nhuận ổn định. Và cổ phiếu ESOP được biết là một loại cổ phiếu đặc biệt được các doanh nghiệp lớn phát hành. Vậy cổ phiếu ESOP là gì? Nhà đầu tư có nên mua cổ phiếu ESOP? Bài viết dưới đây của Tài Chính 101 sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về cổ phiếu ESOP !

Cổ phiếu ESOP là gì?

ESOP (Employee Stock Ownership Plan) được biết là một loại cổ phiếu được các doanh nghiệp lớn phát hành dành cho các người lao động lâu năm. Hoặc những người lao động có thành tích xuất sắc.

Ngoài ra, cổ phiếu ESOP còn được gọi với cái tên khác là cổ phiếu thưởng. Thường được các doanh nghiệp phát hành có các giá trị ưu đãi cho người lao động. Ở mỗi công ty, mỗi đơn vị sẽ có các quy định và tiêu chuẩn khác nhau để đánh giá những người lao động được chấp nhận cổ phiếu ESOP.

esop

Mục đích của việc phát hành ESOP

Thông thường, cổ phiếu ESOP phát hành dành cho các đối tượng cụ thể trong công ty. Cụ thể là các nhân viên lâu năm và có nhiều cống hiến cho công ty. Mục đích của việc phát hành loại cổ phiếu này đó chính là tạo sự gắn kết của người lao động với doanh nghiệp. 

Một chính sách cho phép người lao động có thể sở hữu một phần tài sản của công ty. Từ đó, họ sẽ thể hiện trách nhiệm với công việc được đảm nhận và vị trí gắn bó.

Cổ phiếu ESOP có thể được xem là một giải pháp thay thế cho các quà tặng hiện vật hoặc tiền mặt. Đối với mỗi người lao động sở hữu cổ phiếu ESOP sẽ được hưởng lợi từ các hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Cũng như sẽ nhận các cổ tức hay lợi nhuận từ giá cổ phiếu hiện hành.

Ngoài ra, loại cổ phiếu này cũng tạo thêm các luồng vốn mới cho doanh nghiệp. Giải pháp tăng các vốn điều lệ, tạo ra các dòng tiền xoay vòng vốn để phục vụ hoạt động kinh doanh của công ty.

Quy định về việc phát hành cổ phiếu ESOP 

Không phải doanh nghiệp nào cũng điều kiện để có thể phát hành cổ phiếu ESOP. Thông thường, một công ty muốn phát hành cổ phiếu ESOP cần phải đáp ứng các quy định trong Điều 35-36-37 ở Thông tư số 162/2015/TT-BTC

Các điều kiện phát hành cổ phiếu ESOP

– Đơn vị phải là một doanh nghiệp đại chúng, có các kế hoạch phát hành cổ phiếu ESOP được đại hội đồng cổ đông chấp thuận.

– Số cổ phiếu ESOP phát hành trong 1 năm không được phép vượt quá 5% tổng số cổ phần đang được lưu hành của doanh nghiệp.

Doanh nghiệp phải đáp ứng được các điều kiện về vốn, dựa theo các báo cáo tài chính được kiểm toán thông qua các nguồn: Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối, các quỹ đầu tư phát triển,…

– Doanh nghiệp phải có các quy định rõ ràng về tiêu chuẩn các nhân viên được nhận cổ phiếu thưởng, thực hiện dựa trên các nguyên tắc: Xác định giá bán, định lượng số cổ phiếu chia cho người lao động trong danh sách cũng như thời gian phân phối.

>>> Nên đầu tư cổ phiếu Apple không? <<<

Các quy định về năng lực nguồn vốn, sẽ bao gồm các trường hợp sau:

– Công ty đại chúng chính là công ty mẹ phát hành cổ phiếu ESOP. Nguồn vốn sẽ được dựa trên các báo cáo tài chính từ công ty mẹ. Nguồn vốn thực hiện phát hành cổ phiếu không được phép vượt qua lợi nhuận sau thuế chưa phân phối.

– Đối với công ty có nguồn vốn thấp hơn lợi nhuận sau thuế chưa phân phối dựa theo các báo cáo tài chính hợp nhất. Tuy nhiên, nếu nguồn vốn lại cao hơn lợi nhuận sau thuế chưa phân phối thì công ty chỉ được sử dụng dụng nguồn vốn từ lợi nhuận sau thuế khi đã chuyển từ các chi nhánh về công ty mẹ.

– Ngoài ra các công ty phát hành cổ phiếu ESOp phải đảm bảo rằng: Tổng giá trị nguồn vốn không được nhỏ hơn tổng giá trị nguồn vốn tăng thêm. Được dựa theo phương án đã được hội đồng cổ đông thông qua.

co phieu esop

Lợi ích khi phát hành cổ phiếu Esop

Lợi ích đối với nhân viên

– Việc phát hành cổ phiếu ESOP có thể xem như là phần thưởng cho những nhân viên chủ lực ở công ty. Quyền lợi của người lao động luôn được gắn liền với những thành tựu của công ty. Việc phát hành cổ phiếu thưởng như một động lực giúp họ đóng góp cho công ty nhiều hơn nữa trong tương lai.

– Ngoài ra, việc thưởng bằng cổ phiếu sẽ giúp các nhân viên tránh được khoản thuế thu nhập cá nhân khổng lồ. Đồng thời, chỉ phải nộp 0,1% thuế khi bán cổ phiếu trên các sàn chứng khoán cũng như một khoản phí giao dịch cổ phiếu.

Lợi ích đối với doanh nghiệp

– Cổ phiếu ESOP sẽ giúp các doanh nghiệp giữ chân được cá nhân sự chủ chốt. Đồng thời, sẽ có được sự đóng góp từ họ nhiều hơn trong tương lai.

– Ngoài ra, thông qua cách phát hành cổ phiếu thưởng, doanh nghiệp không cần phải chi thưởng bằng tiền mặt mà thay vào đó sử dụng nguồn lợi nhuận giữ lại để phát hành cổ phiếu. Số lượng tiền mặt sẽ tăng lên, điều này giúp doanh nghiệp tăng thêm các vốn điều lệ.

>>> Có nên đầu tư cổ phiếu Blue Chip? <<<

Rủi ro khi phát hành cổ phiếu Esop

Lợi ích đối với nhân viên

– Hiện tượng pha loãng cổ phiếu xảy ra khi một công ty phát hành cổ mới. Điều này làm cho tỷ lệ sở hữu công ty của các cổ đông bị giảm xuống. Kèm theo đó là thu nhập trên mỗi cổ phiếu ESOP của các cổ đông bị sụt giảm.

– Dù phát hành số lượng ít hay nhiều thì vẫn khiến cho lợi ích của các cổ đông bị giảm sút. Trên thực tế, đã có nhiều trường hợp xảy ra khi có thông tin phát hành cổ phiếu ESOP, giá cổ phiếu của doanh nghiệp đột nhiên giảm mạnh. Điều này được xem là phản ứng của các cổ đông với động thái phát hành cổ phiếu ESOP của doanh nghiệp.

Rủi ro quản trị doanh nghiệp

Đối với việc phát hành cổ phiếu cho ban lãnh đạo sẽ tiềm ẩn nguy cơ xảy ra các xung đột lợi ích giữa thành viên trong công ty. Thậm chí với một số công ty ban lãnh đạo sẽ thực hiện mọi cách để gia tăng lợi nhuận trong ngắn hạn để có thể đủ điều kiện phát hành ESOP. Hoặc còn liên tục phát hành ESOP cho ban lãnh đạo để trục lợi.

rui ro quan tri doanh nghiep

Nhà đầu tư có nên mua cổ phiếu Esop?

Đặc điểm của cổ phiếu ESOP đó chính là được lên kế hoạch và công bố phát hành khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện quy định. Đồng thời sẽ kèm theo danh sách các nhân viên đạt chuẩn mua cổ phiếu. Từ đó, nhân viên sẽ mua cổ phiếu từ chính doanh nghiệp phát hành với giá ưu đãi.

Tùy thuộc vào quy định và điều kiện của mỗi doanh nghiệp, mà họ sẽ có các chính sách chia cổ phiếu ESOP thành dạng hạn chế hoặc tự do chuyển nhượng. Đối với các nhà đầu tư thường mà không phải là thành viên của doanh nghiệp thì cổ phiếu ESOP không phải là một lựa chọn lý tưởng để đầu tư. 

Theo các quy định của doanh nghiệp, cổ phiếu ESOP sẽ không được phát hành ra bên ngoài mà chỉ được chuyển nhượng trong nội bộ doanh nghiệp.

>>> Có nên đầu tư vào cổ phiếu quỹ hay không? <<<

Kết luận

Bài viết dưới ở trên đã giúp các bạn hiểu rõ được khái niệm cổ phiếu ESOP là gì. Đồng thời cũng chỉ ra các lợi ích và rủi ro khi phát hành cổ phiếu ESOP. Hy vọng với kiến thức chia sẻ ở trên sẽ giúp ích cho công việc của bạn !